DRAMMI  BIKRIN                      DRAMMI   REĊENTI                         PUBBLIKAZZJONIJIET                            ARKIVJU                                 NOTI BIJOGRAFIĊI                      PALK MALTI KONTEMPORANJU

                                                                                                                L-ARKIVJU

   


   Indiċi tal-ARKIVJU

Θ 
MANIFEST '72
 
Θ
  THE NEED OF A          
   
CONTEMPORARY THEATRE 

Θ   ANSEJTÀ U ANESTESIJA

Θ   LIVING  OFF-OFF MANOEL

Θ   F'DAN IL-BAĦĦ

Θ  THEATRICAL COLONIAL
     TIME WARPS


Θ  DEAD PLAYWRIGHTS
     REVISITED


Θ  WHITEWASHING
    THE MANOEL


Θ  GĦAX HEMM PALK MALTI

Θ  THE CULTURAL CRINGE

Θ  KWISTJONI TA'
    MASTURBAZZJONI


Θ  FLYING THE FLAG

Θ  GĦAŻLA ĠENETIKA

Θ  DWAR  IL-PALK MALTI 
     LLUM


 Θ  IT-TFITTXIJA GĦALL-PALK
      MALTI

 

 

 

It-Tfittxija għall-Palk Malti
mid-daħla tal-pubblikazzjoni "Il-Festa bil-Bandieri"



Bejn "Angry Young Men" u "Dolci Smemorie"

Miktub f’1999, "Il-Festa bil-Bandieri", l-istess bħad-drammi li ktibt matul id-disgħinijiet, jipprova jikxef inkonxjament daqskemm inevitabilment, l-esperjenza Maltija tal-aħħar nofs tas-seklu wieħed u għoxrin. Dan għaliex jiena nemmen f'teatru li huwa essenzjalment realistà u li jirrakkonta ġrajjiet li ma jistgħux jinfatmu mill-identità tas-soċjetà kontemporanja. Huwa teatru li jirrakkonta ġrajjiet ta’ karattri li, bħala sfond mhux biss għandhom il-ħajja soċjali u politika ta’ gżiritna, imma wkoll, u fuq kollox, jirriflettu l-ħsus, ix-xewqat, l-emozzjonijiet, it-tamiet, it-tbatija u l-qtugħ il-jies li huma ineżorabilment marbutin mal-ġrajjiet ta’ pajjiż li għadda mill-ewwel nofs seklu ta’ awtonomija politika li ma kenitx nieqsa minn konflitti, kuntrasti u kontradizzjonjiet li iddistingew lil ġensa tul dawn l-aħħar ħamsin sena.



Il-lingwa tiegħu

Madankollu, minkejja dawn ir-riflessjonijiet li wieħed jista’ faċilment jintilef fihom bir-riskju li jħalli tidħol togħma ta’ akkademiżmu li ftit li xejn għandu x’jaqsam mat-teatru ħaj, jiena nemmen, fuq u qabel kollox, li l-Palk Malti ma jistax jeżisti – m’għandux għalfejn jeżisti – jekk ma jirnexxilux jolqot lill-udjenza b’mod personali, bi djalogu kredibbli u li m’għandu ebda inibizzjoni li juża’ l-lingwa tagħna. 

 

Aħna min aħna, aħna min konna

Hekk kif tul ir-rebbiegħa u s-sajf tal-2002 rajna tfewweġ polemika taħraq dwar il-qagħda tal-Palk Malti u l-validtità tat-teatru indiġenu, illum, anakronistikament, ħamsin sena wara l-Indipendenza, jidher li għad hemm bżonn li xiħadd, xi mkien, xi darba jiftakar u jfakkar li t-teatru huwa riflessjoni tal-identità tagħna, u li fuq kollox il-kitba għall-palk, l-istess bħal kull kitba kreattiva, toħroġ u titnissel mill-memorja kollettiva ta’ ġensna u kapaċi tikxef u tħalli warajha xhieda ta’ aħna min aħna u aħna min konna.

Forsi dak li għandu bżonn it-teatru tagħna huwa li nsibu min ma jibżax juru min hu, jew min kien – min ma jippreferix jilbes maskri għax jibża’ u jistħi jħares lejn wiċċu f’mera – jew għax diġà nesa, diġà ma jafx min hu. Ir-riskju kbir li bħalissa għaddej minn fuq il-palkijiet tagħna huwa li se negħrqu taħt dulluvju ta’ anestesija kollettiva, smemorazzjoni volontarja daqskemm involontarja, frott ta’ l-aljenazzjoni paxxuta.

 

If we get angy enough

Kien hemm żmien meta l-"angry young men" kienu s-salvazzjoni tat-teatru modern. Illum Edward Albee jgħid li "if we get angry enough..." it-teatru nistgħu nsalvawh. Hawn Malta r-rabja tat-teatru tidher li hija biss emozzjoni effimera li tittella’ fil-wiċċ bħal f’xi reċta fuq palk... parti mill-finzjoni.

Għalhekk il-polemika tar-rebbiegħa u s-sajf tas-sena 2002 tibqa’ biss aberrazzjoni. Għalhekk il-ftit, l-uħud li semmew leħinhom f’ġieħ il-Palk Malti, tgħoddhom fuq is-swaba ta’ id waħda. Meta jgħaddu għaxar snin oħra, meta Malta Ewropea tħares lejn il-palk tagħha, meta l-protagonisti tat-teatri tagħna jkunu warrbu mix-xena, tgħid ikun għad hemm min jazzarda jistaqsi "Għaliex m’għandux jeżisti l-Palk Malti"?

Ottubru 2002

maltese theatre maltese theatre maltese theatre theatre in malta teatru malti

 

       

PALK MALTI  KONTEMPORANJU

    ARKIVJU                      DRAMMI  BIKRIN                        DRAMMI   REĊENTI                   PUBBLIKAZZJONIJIET              NOTI BIJOGRAFIĊI

Oreste Calleja